Automatische suppletie
Automatische suppletie is een voorziening waarmee een waterreservoir tijdens normaal bedrijf automatisch wordt bijgevuld zodra het waterniveau daalt. In brandbeveiligingsinstallaties wordt de term vooral gebruikt bij een reinwatertank of sprinklertank. Een niveauregeling opent bijvoorbeeld een elektrisch bediende afsluiter of start een suppletiepomp. Wanneer het ingestelde hoge niveau is bereikt, stopt de toevoer weer. Zo wordt verlies door verdamping, kleine lekkages, testen of onderhoud aangevuld en blijft de beschikbare voorraad op peil.
Automatische suppletie moet worden onderscheiden van een watervoorziening die tijdens brand als volwaardige toevoer in de hydraulische berekening wordt meegerekend. Een kleine vulleiding kan de tank in dagen of uren vullen, maar levert tijdens de vereiste sproeitijd mogelijk nauwelijks een relevante bijdrage. Alleen wanneer het toegepaste sprinklervoorschrift dit toestaat en debiet, druk, betrouwbaarheid en beschikbaarheid aantoonbaar zijn, mag een suppletiestroom bijdragen aan de berekende effectieve inhoud. Zonder zo’n onderbouwing moet de tank de vereiste hoeveelheid bruikbaar water zelfstandig bevatten.
De installatie bestaat doorgaans uit een niveaumeting, regelorgaan, afsluiters, terugstroombeveiliging en een toevoerleiding. Afhankelijk van de bron kunnen filters, een pomp, een watermeter, vorstbeveiliging en een overstortvoorziening nodig zijn. Het ontwerp moet voorkomen dat water uit de sprinklertank terugstroomt naar de openbare drinkwaterleiding. De juiste terugstroombeveiliging volgt uit de waterkwaliteit, de aansluiting en de voorschriften van het drinkwaterbedrijf. Een eenvoudige terugslagklep is niet in iedere situatie voldoende.
De positie en instelling van niveauschakelaars zijn belangrijk. Een laag niveau kan eerst een storingsmelding geven; bij een verder dalend niveau kan een urgent alarm nodig zijn omdat de vereiste voorraad niet meer beschikbaar is. Een hoog niveau stopt de suppletie en een afzonderlijke hooghoogmelding kan waarschuwen voor een vastzittende vulafsluiter. De exacte alarmniveaus moeten aansluiten bij de bruikbare tankinhoud, de dode inhoud onder de zuigaansluiting, golfslag en de benodigde reserve. Een niveaumeting die alleen een lokaal lampje bedient, is onvoldoende als het uitgangspuntendocument doormelding naar een beheerde locatie verlangt.
Bij een beperkte openbare wateraansluiting kan de tank langzaam worden gevuld. Dan moet worden beoordeeld hoe snel de volledige voorraad na een test of daadwerkelijke inzet wordt hersteld. Gedurende die herstelperiode is de brandbeveiliging mogelijk beperkt beschikbaar. Het beheerplan hoort te beschrijven welke tijdelijke maatregelen, meldingen en afstemming met belanghebbenden nodig zijn. Een automatische vulfunctie maakt zo’n buitenbedrijfstellingsprocedure niet overbodig.
Ongecontroleerde suppletie kan problemen veroorzaken. Een defecte niveauschakelaar of lekkende afsluiter kan de tank laten overlopen, waterschade veroorzaken of grote hoeveelheden drinkwater verspillen. Daarom zijn een zichtbare en voldoende gedimensioneerde overstort, goede afvoer en onafhankelijke alarmering zinvol of voorgeschreven. De uitstroom van de vulleiding mag bovendien geen sterke turbulentie, luchtinslag of verontreiniging nabij de zuigleiding van de sprinklerpomp veroorzaken.
De suppletievoorziening moet periodiek functioneel worden getest. Daarbij wordt gecontroleerd of starten en stoppen op de juiste niveaus plaatsvinden, afsluiters in de normale stand staan, de terugstroombeveiliging en filters worden onderhouden en meldingen aankomen. Ook de werkelijk haalbare vulcapaciteit kan relevant zijn, omdat druk in het openbare net of de toestand van een pomp in de tijd kan veranderen. Corrosie, kalkaanslag, bevriezing en microbiologische groei kunnen kleine leidingen of vlottermechanismen hinderen.
Automatische suppletie is daarmee vooral een beschikbaarheids- en beheerfunctie. Zij houdt de normale voorraad zonder handmatige handeling op peil, maar vervangt niet automatisch de vereiste brandwatervoorraad of een betrouwbare watervoorziening. Bij gebruik van regen-, proces- of oppervlaktewater spelen bovendien waterkwaliteit, bezinking, biologische vervuiling en geschiktheid van materialen een rol. Een alternatieve bron mag de betrouwbaarheid van pomp, afsluiters en sprinklers niet aantasten. Ook seizoensinvloeden en langdurige droogte moeten bij de beschikbaarheidsbeoordeling worden meegenomen. De ontwerper moet expliciet vastleggen of suppletiewater tijdens een brandscenario wel of niet wordt meegerekend en welke bewaking nodig is om een tekort of overloop tijdig te signaleren.